Onze voorouders gebruikten 25.000 jaar geleden al drugs tegen de kiespijn.
Sulawesi, vrijdag, 11 september 2026. Archeologen vonden in Indonesië 25.000 jaar oude tanden met sporen van betelnoten. Deze prehistorische jagers zogen op de drugs om kiespijn te stillen, wat hun gebit juist verder vernielde.
Prehistorisch roesje in Indonesië
In Indonesië hebben archeologen op het eiland Sulawesi een spectaculaire ontdekking gedaan [1][2]. Ze vonden tanden van prehistorische jagers-verzamelaars van wel 25.000 jaar oud [1][2]. De tanden bevatten arecoline, de actieve psychoactieve stof uit de betelnoot [1][2]. Waarom is dit interessant voor ons in Nederland? Nou, we dachten altijd dat we pas met drugs en alcohol begonnen toen we boer werden, zo’n 13.000 jaar geleden [1][4]. Maar deze vondst bewijst dat de mens al tijdens de ijstijd behoefte had aan een roesje of pijnstiller [2][4]. Onze diepgewortelde neiging om naar verdovende middelen te grijpen is dus veel ouder dan gedacht [6].
Kiespijn en de prehistorische vicieuze cirkel
De tanden vertonen diepe, afgeronde groeven [4][5]. De onderzoekers van onder andere de Australische Griffith University ontdekten dat deze prehistorische mensen urenlang op de harde betelnoten zogen [1][4]. Dit deden ze waarschijnlijk om de pijn van een rot gebit te verzachten [1][4]. Maar hier komt de ironie: het harde zuigen sleet de tanden zo erg dat het tandmerg bloot kwam te liggen [2][5]. Dat deed natuurlijk vreselijk zeer, waardoor ze nóg meer op de noten gingen zuigen [3][5]. Een prehistorische vicieuze cirkel van pijn en verslaving dus [3][4].
Wereldwijd populairder dan u denkt
Hoewel de betelnoot in Nederland en andere westerse landen nauwelijks bekend is, staat hij wereldwijd op de vierde plaats van meest gebruikte psychoactieve stoffen [1][5]. Alleen alcohol, cafeïne en nicotine zijn populairder [1][5]. Ongeveer tien procent van de wereldbevolking kauwt er nog dagelijks op [1][4]. Vandaag de dag mengen gebruikers de noot vaak met gebluste kalk voor een snellere kick [5][6]. Onze verre voorouders deden dat 25.000 jaar geleden nog niet; zij zogen puur op de hele noot [7]. Toch was dat destijds al genoeg om hun hersenpan flink te beïnvloeden [3][6].