De haastige formatie breekt premier Rob Jetten nu al pijnlijk op.
Den Haag, vrijdag, 28 augustus 2026. Binnenhof-kenner Joop van den Berg stelt dat D66 en CDA te snel akkoord gingen. Nu gijzelt minister Heinen de begroting en mist premier Jetten stabiele meerderheden.
Haastige spoed is zelden goed
De kabinetsformatie onder premier Rob Jetten verliep veel te gehaast [1]. Binnenhof-kenner Joop van den Berg uitte gisteren, op donderdag 27 augustus 2026, in de podcast Betrouwbare Bronnen felle kritiek op deze gang van zaken [1][3]. Regeringspartijen D66 en CDA renden te snel door de onderhandelingen heen en gingen vlot akkoord met de eis van de VVD om weer bij nul te beginnen [1]. Nu zit premier Jetten met de gebakken peren [1]. Zijn minderheidskabinet van D66, VVD en CDA heeft de grootste moeite om stabiele meerderheden te vinden in de Eerste en Tweede Kamer [1][2]. Volgens Van den Berg beheerst D66 het machtsspel niet goed of dacht de partij simpelweg te slim te zijn [1]. De burger merkt dit direct: besluiten over de nieuwe rijksbegroting lopen hierdoor grote vertraging op [1].
De financiële wurggreep van Heinen
Minister Eelco Heinen van Financiën houdt de coalitiepartners intussen in een ijzeren greep [1]. Hij kopieert de strenge werkwijze van Gerrit Zalm en stelt loodzware financiële kaders [1]. Zijn stelregel is simpel: de komende Prinsjesdag gaat alleen over de inkomsten, de uitgaven komen pas bij de Voorjaarsnota aan de beurt [1]. Deze tactiek zet zijn collega-ministers volledig klem [1]. Er is hierdoor amper ruimte voor broodnodige stappen bij grote dossiers zoals de sociale uitgaven [1]. Ook een eventueel akkoord met werkgevers en vakbonden hangt hierdoor in de lucht [1]. Het kabinet heeft de gesprekken over een begrotingsdeal met de oppositie nu zelfs tijdelijk stilgelegd om eerst intern de neuzen dezelfde kant op te krijgen [2].
Zoeken naar een uitweg in de versplintering
Premier Jetten zoekt nu wanhopig naar partners zoals PRO, JA21, SGP en BBB om zijn plannen te steunen [2]. Steun van de nieuwe partij PRO is een optie, maar alleen als er eerst een sociaal akkoord ligt [1]. De polder is op eigen houtje al begonnen met praten, maar dat biedt nog weinig zekerheid [1]. Samenwerking over de rechterflank is weinig aantrekkelijk door versplintering en onderlinge vetes op radicaal-rechts, waar partijen snel uit elkaar vallen en onmogelijke eisen stellen [1][2]. Volgens Van den Berg had het politieke midden meteen moeten bouwen aan een brede coalitie, zeker nu er ook in Europa grote besluiten over de zevenjarige begroting wachten [1]. De vindingrijkheid van de premier wordt de komende tijd dus maximaal getest [1].