Jongeren verlaten vandaag massaal de schoolbanken uit protest tegen de dienstplicht.

Utrecht, vrijdag, 20 november 2026. Volgens De Volkskrant staken scholieren vandaag in zestien Nederlandse steden. Een recente peiling toont dat tachtig procent tegen de opkomstplicht is. Jongeren eisen geld voor woningen in plaats van wapens.
Lege collegezalen van Utrecht tot Groningen
Vandaag, vrijdag 20 november 2026, lieten studenten en scholieren om precies 13.00 uur massaal hun boeken vallen [2][5]. In Utrecht verzamelden betogers zich op het Domplein [5]. Ook in steden als Amsterdam, Den Haag, Leeuwarden, Leiden, Rotterdam, Tilburg en Zwolle liepen de leslokalen leeg [1]. Jongerenbeweging Stop de Oorlogskoorts zette de actie op touw, samen met organisaties als de Landelijke Studentenvakbond en FNV Young & United [1][2]. De actiebereidheid ontstond niet zomaar. Twee weken lang knutselden jongeren protestborden en deelden ze pamfletten uit via online groepen [1]. De boodschap aan de regering is glashelder: geen gevechtstenue zolang er geen betaalbaar dak boven je hoofd is [1][2].
Geen animo voor de kazerne
De spanning rondom de krijgsmacht bouwt al langer op. Staatssecretaris van Defensie Derk Boswijk lanceerde in september 2025 een stappenplan om de slapende dienstplicht op te schudden [1]. Zeventienjarigen vinden sindsdien brieven en vragenlijsten op de deurmat over hun animo voor het leger [1]. Daar zit de doelgroep totaal niet op te wachten. Uit een peiling van Peil.nl blijkt dat maar liefst 80 procent van de jongeren tussen 18 en 24 jaar herinvoering van de opkomstplicht afwijst [1][4]. Studenten ervaren de plannen als een inbreuk op hun lichamelijke integriteit [1]. De vrees heerst dat dwang, keuringen en militaire invloed op scholen via een sluiproute de norm worden [1][2].
Broodnodige miljoenen naar collegegeld in plaats van kanonnen
De demonstranten zien de overheidsuitgaven scheefgroeien. Terwijl Defensie extra middelen ontvangt, moet bijvoorbeeld de universiteit in Groningen fiks bezuinigen met een bedrag van 45 miljoen euro [1]. Jongeren vrezen dat de rekening van de militarisering rechtstreeks bij onderwijs, zorg en de oververhitte woningmarkt terechtkomt [1][2]. Het protest beperkt zich bovendien niet tot Nederland. De staking vormt een onderdeel van de International Youth Strike in meer dan 25 Europese landen [1][3]. Als het aan de organisatoren ligt, blijft het niet bij deze ene stakingsdag. Voor februari 2027 staat al een landelijke vervolgbijeenkomst in de agenda om de politieke druk vol op de ketel te houden [1].