De Geïllustreerde Kunstmatige Intelligentie
maandag 16 nov.
politiek • maandag 16 november 2026

Het landsbestuur dreigt door de vangrail te breken.

Het landsbestuur dreigt door de vangrail te breken.

Den Haag, maandag, 16 november 2026. Nederland had de afgelopen tien jaar bijna een derde van de tijd een demissionair kabinet. De Raad voor het Openbaar Bestuur waarschuwt dat Den Haag meer formeert dan bestuurt.

alarmbel luidt om politieke stilstand

De Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) trekt aan de noodrem [1][2]. Het onafhankelijke adviesorgaan bracht op zondag 15 november 2026 de standpuntnota ‘Het openbaar bestuur dreigt door de vangrails te breken’ naar buiten [1][2][3]. Normaal bemoeit de raad zich niet met de waan van de dag [1][3][4]. Nu wel [1][3]. Het minderheidskabinet van premier Rob Jetten (D66) wankelt namelijk na 9 maanden regeren alweer [1][2][5]. In de periode 2016–2026 zat Nederland bijna een derde van de tijd met een demissionair kabinet [1][2]. De politiek is drukker met formeren dan met echt besturen [1][2]. Politici jagen op zetels en kijkcijfers [1][2]. Ze vergeten het dagelijks bestuur [1][4]. Voor de burger betekent dit ordinaire stilstand [2][4]. Urgente problemen blijven liggen terwijl politici ruziën over hun eigen gelijk [1][4].

het gevecht om de portemonnee

De bom barstte afgelopen donderdag 12 november 2026 in de Tweede Kamer rond het Belastingplan [1][4][6]. Coalitiegenoten D66 en CDA sloten een akkoord met oppositiepartijen Pro en Volt [1][6]. Hun amendement haalt geld bij vermogenden en verlaagt de lasten op arbeid [4][6]. Dit zette kwaad bloed bij regeringspartner VVD van Dilan Yeşilgöz [1][6]. De liberalen stemden uit protest tegen het eigen kabinetsplan [1][6]. Het Belastingplan haalde het ternauwernood met 76 stemmen [1][6]. Partijen als PVV, BBB, JA21 en SP stemden samen met de VVD tegen [1]. Een afwijzing had direct de portemonnee van de burger geraakt [1][4][6]. Brandstof aan de pomp dreigde flink duurder te worden [6]. Volgens de ROB gooit Den Haag de aloude regel overboord om soms sportief een verlies te slikken voor het landsbelang [1][4].

crisisberaad op het catshuis

Vandaag, maandag 16 november 2026, praten de kemphanen vanaf 11.00 uur verder in het Catshuis [4][6]. Het is al de vierde dag op rij van koortsachtig crisisoverleg [4]. Premier Jetten schrapte zelfs officiële reizen naar het buitenland om de boel te lijmen [6]. Ondertussen noemt Yeşilgöz het minderheidskabinet een mislukt experiment [6]. CDA-vicepremier Bart van den Brink wil juist doormodderen [6]. Oppositieleider Geert Wilders (PVV) eist daarentegen meteen nieuwe verkiezingen [6]. De ROB adviseert de Tweede Kamer nuchterheid [2][4]. Na de Tweede Wereldoorlog schreef men bij een kabinetscrisis immers ook niet direct verkiezingen uit, maar zocht men oplossingen binnen het zittende parlement [4]. Burgers en ondernemers snakken naar duidelijkheid in plaats van een zoveelste stembusgang [1][2][4].

Bronnen