Onze onderwijsminister laat haar speeches stiekem schrijven door een chatbot.
Den Haag, maandag, 14 september 2026. Terwijl studenten vrezen voor strenge AI-detectie, gebruikt onderwijsminister Rianne Letschert zelf chatbots voor haar toespraken. Software ontdekte AI-sporen in haar speech op de TU Delft.
Kabinetsleden aan de chatbot
Onthullingen van Nieuwsuur schudden politiek Den Haag op [1]. Vorige week donderdag, op 10 september 2026, bleek al dat premier Rob Jetten (D66) honderden socialemediaberichten liet opfleuren door AI [1][2]. Nu vallen ook andere kabinetsleden door de mand [1]. Naast minister van Defensie Dilan Yesilgöz en staatssecretaris Derk Boswijk, maakte ook onderwijsminister Rianne Letschert gebruik van een chatbot [1][2]. De detectietool Pangram ontdekte dat haar toespraak op de TU Delft van 26 mei 2026 voor 15% uit AI-tekst bestond [1][2]. Haar collega, staatssecretaris Judith Tielen (Onderwijs en Emancipatie), deed er op 6 augustus 2026 nog een schepje bovenop met 24% AI-tekst [1][2]. Dat is een verschil van 9%.
Begrijpelijke taal of onbetrouwbare software?
Het ministerie van Onderwijs sust de boel en noemt AI een kans om overheidscommunicatie begrijpelijker te maken [1][2]. De minister bepaalt natuurlijk altijd zelf haar boodschap en de speeches worden door mensen geschreven, aldus een woordvoerder [1][2]. Ondertussen worstelen studenten dagelijks met strenge AI-controles op hogescholen en universiteiten [GPT]. Toch is de gebruikte detectiesoftware Pangram verre van waterdicht [2]. Wetenschappers waarschuwen dat de tool minder dan 50% van volledig door AI geschreven teksten herkent [2]. Een deskundige uitte op 2 september 2026 in NRC al twijfels over de bewijslast van deze software bij studentenfraude [1][2]. Een echte fraudebeschuldiging is hiermee dus nog niet hard te maken [1][2].
Digitale watermerken op komst
Er is echter verandering op komst vanuit Brussel [GPT]. Nieuwe Europese regels verplichten AI-bedrijven binnen enkele maanden om al hun content te voorzien van een digitaal watermerk [1][2]. Anthropic, de maker van chatbot Claude, heeft de primeur al te pakken [2]. Zij gebruiken nu een onzichtbare statistische code in hun gegenereerde teksten [2]. Hierdoor kunnen AI-tools de teksten direct herkennen, terwijl het voor menselijke ogen onzichtbaar blijft [2]. Minister Letschert vindt ondertussen dat het onderwijs simpelweg moet meegaan met de tijd [1][2]. Dat klopt natuurlijk, maar dan wel voor iedereen op dezelfde manier [GPT].