De totale studieschuld daalt in 2026 voor het eerst, maar de groep met een gigantische schuld groeit hard.
Den Haag, maandag, 5 oktober 2026. De herinvoering van de basisbeurs drukt de totale studieschuld met 800 miljoen euro. Toch hebben inmiddels bijna vijfduizend oud-studenten een schuld van meer dan een ton.
Haags herstel met een bittere nasmaak
In Den Haag en de rest van Nederland is er een opvallende trendbreuk zichtbaar in de portemonnee van de Nederlandse student [GPT]. Waar we eerder schreven dat actieve leners juist veel hogere schulden opbouwden [4], laat de totale schuldenberg nu voor het eerst een daling zien [1][2]. De totale studieschuld kromp begin dit jaar met 800 miljoen euro naar ruim 28 miljard euro [1][2]. Dit danken we aan de herinvoering van de basisbeurs in het collegejaar 2023/2024 [1][5]. In 2026 hebben 400.000 actieve studenten een studieschuld; dat zijn er flink minder dan de 610000 studenten die in 2023 nog een schuld hadden openstaan [2].
De pechgeneratie zit muurvast
Toch is het niet alleen maar hosanna. Terwijl de gemiddelde schuld van actieve studenten met 1.000 euro daalde naar 15.600 euro, stijgt de schuld bij ruim 1,1 miljoen oud-studenten juist naar gemiddeld 19.200 euro [2]. De groep met extreme schulden groeit angstaanjagend snel. Maar liefst 145.000 mensen hebben inmiddels een schuld van boven de 50.000 euro, een verdubbeling in zes jaar tijd [2]. Bijna 5.000 oud-studenten hebben zelfs een schuld van meer dan een ton [1][2]. Deze ‘pechgeneratie’ loopt hierdoor keihard vast op de woningmarkt [2]. Een studieschuld van 20.000 euro betekent tegenwoordig namelijk direct een 20.000 euro lagere hypotheek [2].
Dure kamers en verre compensatie
Dat studenten het financieel zwaar hebben, bevestigt ook de Landelijke Studentenvakbond na recent Nibud-onderzoek [3]. Studeren blijft simpelweg onbetaalbaar [2]. De boosdoener? De exploderende huurmarkt [2]. Een studentenkamer kost in 2026 gemiddeld 643 euro per maand, een stijging van zes procent ten opzichte van vorig jaar [2][6]. De beloofde compensatie voor de pechgeneratie is verhoogd naar 2.100 euro, maar DUO overgemaakt deze pas vanaf april 2027 [1]. Tot die tijd moeten studenten vooral creatief met hun budget omgaan [GPT].