Amerikaanse diplomaten willen Russisch gas via Oekraïne terug naar Europa loodsen.
Washington, maandag, 2 november 2026. Washington stelt voor om via een Amerikaanse tussenpersoon Russisch gas door oorlogsgebied Oekraïne naar Europa te pompen. Zo omzeilt men sancties om de naderende winter te redden.
Amerikaanse tussenpersoon en een financiële omweg
De Amerikaanse gezanten Jared Kushner en Steve Witkoff bezochten in september 2026 Moskou en Kyiv [1][3]. Zij presenteerden een opmerkelijke constructie. Een Amerikaanse tussenhandelaar koopt het gas van het Russische staatsconcern Gazprom en transporteert het via het leidingnetwerk van het Oekraïense Naftogaz naar landen als Slowakije, Oostenrijk en Duitsland [4][5]. De opbrengst belandt op een geblokkeerde escrow-rekening in een neutraal rechtsgebied om Brusselse importbeperkingen te ontwijken [2][5]. Het oude contract liep in januari 2025 af [4][5]. De doorvoer stopte toen volledig [4]. Voor Oekraïne levert een herstart broodnodige doorvoervergoedingen op [4]. Amerikaanse investeerders zien bovendien kansen op forse winsten [1][4]. Medio november 2026 staat trilateraal overleg gepland in Abu Dhabi [alert! ‘De besprekingen in Abu Dhabi moeten medio november 2026 nog plaatsvinden’] [1][2][5].
Koude winter en lege buffers voor de Europese consument
De druk op de Europese energiemarkt neemt flink toe. Europese gasvoorraden bevatten per 1 november 2026 zo’n 82,1 miljard kubieke meter gas [5]. Dat is 9.4 miljard kubieke meter minder dan een jaar eerder [5]. De Duitse opslaglocaties zijn voor slechts 61 procent gevuld, ver onder de beoogde norm van 80 procent [4]. Het aandeel Russisch pijpleidinggas in Europa zakte sinds de start van de oorlog van 45 procent naar 11 procent [2]. Tegelijkertijd levert Amerikaans LNG nu 30 procent [2]. Een nieuw Russisch gasakkoord moet gasprijzen omlaag drukken voor gezinnen die de verwarming aanzetten [4]. Europese burgers betaalden via eerdere marktcrises al 100 miljard euro extra [2]. De plannen kregen wel direct een knauw toen Kyiv op vrijdag 30 oktober 2026 na een pauze van twee weken opnieuw drie Russische raffinaderijen bombardeerde [1][2][5].
Politieke botsing met Brussel
Het plan stuit op keihard verzet in de Europese Unie. Eurocommissaris voor Energie Dan Jørgensen stelt onomwonden dat hij Rusland voor geen meter vertrouwt, zelfs niet bij vrede [2]. Europese wetgeving verplicht lidstaten immers om per eind 2027 alle afname van Russisch gas volledig uit te bannen [1][2]. De Europese Commissie sluit ook het heropenen van de beschadigde Nord Stream-pijpleidingen categorisch uit [1][5]. Europese topdiplomaten vergelijken de Amerikaanse handelsdeal achter gesloten deuren schamper met het verdrag van München uit 1938 [1]. Toch ruikt de oppositie kansen. De Duitse partij AfD wil goedkoop Russisch gas juist als speerpunt inzetten voor de Bondsdagverkiezingen van 2028 [2]. De naderende winterkou zet de geopolitieke principes van de energiemarkt direct op scherp [4][5].