Amsterdam herdenkt voor het eerst officieel de vergeten Holocaust van de Roma en Sinti.
Amsterdam, maandag, 3 augustus 2026. Gisteren herdacht het Nationaal Holocaustmuseum voor het eerst de genocide op Roma en Sinti. Precies 82 jaar na de massamoord in Auschwitz strijdt de gemeenschap nu tegen hardnekkige discriminatie.
Een historische stap in Amsterdam
In Amsterdam is gisteren, op zondag 2 augustus 2026, voor het eerst een officiële herdenking gehouden voor de vervolgde en vermoorde Roma en Sinti [1][2][3]. Het Nationaal Holocaustmuseum vormde het decor voor deze bijzondere bijeenkomst, die is georganiseerd door de Nederlandse Roma Vereniging [1][2][3]. Hoewel de opkomst met circa twaalf aanwezigen klein was door de zomervakantie [1][3], was de emotionele impact groot. Bezoekers legden gele rozen bij de Romavlag en hielden een minuut stilte [3][5]. Hiermee wil de organisatie de verhalen van deze vaak vergeten slachtoffergroep definitief doorgeven aan toekomstige generaties [1][3].
De zwarte bladzijde van 2 augustus 1944
De gekozen datum is pijnlijk actueel. Gisteren was het exact 82 jaar geleden dat de nazi’s het ‘Zigeunerlager’ in Auschwitz-Birkenau liquideerden [1][4]. Ruim 4000 mannen, vrouwen en kinderen werden op 2 augustus 1944 in de gaskamers vermoord [2][5][6]. In heel Europa kwamen tijdens de Tweede Wereldoorlog naar schatting 500.000 Roma en Sinti om door massamoord, vergassing en medische experimenten [1][2][3]. Ook in Nederland sloeg de terreur toe. Van de ongeveer 4500 Roma en Sinti die destijds in ons land woonden [2][5], kwamen er ruim 200 om in de vernietigingskampen [2][5]. Dat komt neer op een sterftecijfer van 4.444 procent binnen de Nederlandse gemeenschap.
De strijd tegen uitsluiting vandaag
De herdenking in Amsterdam richt de schijnwerpers ook op het heden. Sprekers benadrukten dat het antiziganisme — de discriminatie van Roma, Sinti en woonwagenbewoners — in 2026 nog altijd een structureel probleem is [1][3]. De gemeenschap ervaart dagelijks uitsluiting in het onderwijs, op de arbeidsmarkt en bij de politieke beleidsvorming [1][3]. De Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme (NCDR) steunt de roep om officiële erkenning onder het Kaderverdrag inzake Nationale Minderheden [6]. Herdenken is immers een mooi gebaar, maar een vaste plek aan de beleidstafel is pas echt een stap vooruit [6].