Grote uitgevers maken van dure schoolboeken een wegwerpproduct.
Den Haag, maandag, 5 oktober 2026. Uitgevers verplichten scholen om zowel papier als digitaal te kopen. Hierdoor zijn herbruikbare boeken bijna uitgestorven en stijgen de prijzen hard. De ACM eist nu direct actie.
Wegwerpboeken in Den Haag
In Den Haag luidt de Autoriteit Consument & Markt (ACM) op maandag 5 oktober 2026 de noodklok over de Nederlandse schoolboekenmarkt [1][3]. Uitgevers Noordhoff, Malmberg en ThiemeMeulenhoff verplichten middelbare scholen namelijk om zowel een papieren boek als een digitale licentie af te nemen [1][2][3]. Door deze koppelverkoop verdwijnen schoolboeken na een jaar massaal in de prullenbak [1]. Boeken doorgeven aan een volgende klas is er niet meer bij; het aanbod van herbruikbare leerboeken is nagenoeg nul [2][3]. Voor Nederlandse scholen en gezinnen leidt dit tot onnodig hoge kosten en een gigantische papierverspilling [1].
Machtige uitgevers drijven prijzen op
De markt voor schoolboeken is met een jaarlijkse omzet van 280 miljoen euro een lucratieve business [1][2]. Omdat scholen zelden van lesmethode wisselen als de tarieven stijgen, hebben de drie grote uitgevers vrij spel [2][3]. De prijzen van lesmethoden stegen tussen 2019 en 2026 dan ook veel sneller dan die van vergelijkbare producten [2]. Hoewel branchevereniging MEVW haar leden begin 2026 adviseerde te stoppen met koppelverkoop en toenmalig demissionair staatssecretaris Koen Becking met maatregelen dreigde, is er tot op heden amper iets veranderd [1][3].
Scholen slaan de handen ineen
De ACM adviseert scholen om zelf in actie te komen en hun inkoopkracht te bundelen [2][3]. Dit kan bijvoorbeeld via de coöperatie SIVON, die gezamenlijke aanbestedingen regelt [2]. Daarnaast zoeken scholen steeds vaker zelf naar alternatieven [3]. Meer dan duizend scholen hebben zich al aangesloten bij de nieuwe coöperatie Neon om eigen lesmethodes te ontwikkelen [3]. Door deze samenwerkingen kunnen scholen de machtige uitgevers dwingen tot eerlijke concurrentie, waardoor er meer geld overblijft voor de kwaliteit van ons onderwijs [2].