Alle zeven kandidaten voor de hoogste functie bij de Verenigde Naties lopen op tegen een veto van de grootmachten.
New York, zaterdag, 17 oktober 2026. De zoektocht naar een opvolger voor VN-chef António Guterres zit muurvast. Vrijdag kregen alle zeven kandidaten minstens één veto van een grootmacht. De strijd ligt weer helemaal open.
Patstelling in New York treft ook Nederland
In de Verenigde Staten, op het hoofdkwartier van de Verenigde Naties in New York, is de strijd om het hoogste diplomatieke ambt op een muur gelopen [1][3]. Vrijdag 16 oktober 2026 stemde de VN-Veiligheidsraad over zeven kandidaten om António Guterres op te volgen [1][6]. Het resultaat? Alle zeven kandidaten kregen een veto aan hun broek van minstens één van de vijf permanente leden [1][6]. Voor Nederland is dit geen ver-van-mijn-bed-show. De VN kiest straks de leider die de koers bepaalt bij internationale conflicten, klimaatbeleid en handelsafspraken [1][GPT]. Een verlamde top bij de VN betekent meer onzekerheid voor onze eigen veiligheid en economie [GPT].
Rode stembiljetten brengen veto’s aan het licht
De Veiligheidsraad gebruikte vrijdag voor het eerst gekleurde stembiljetten [1][3][6]. Rode biljetten voor de grootmachten met vetorecht: de Verenigde Staten, China, Rusland, Frankrijk en Groot-Brittannië [1][4][6]. Koploper Rebeca Grynspan uit Costa Rica kreeg weliswaar negen positieve stemmen, maar ontving ook vijf negatieve stemmen, waarvan twee met een rode kaart van een grootmacht [1][6]. De Argentijnse topman van het atoomagentschap AIEA, Rafael Grossi, eindigde als tweede met acht positieve stemmen en eveneens twee veto’s van permanente leden [1][6]. De grote mogendheden staan lijnrecht tegenover elkaar en blokkeren elkaars favorieten [1][4].
De klok tikt richting het einde van het jaar
De huidige secretaris-generaal António Guterres zwaait af op 31 december 2026 [1][4][6]. De tijd dringt dus enorm om een geschikte opvolger te vinden die de goedkeuring krijgt van zowel de Veiligheidsraad als de Algemene Vergadering [3][6]. Omdat de huidige zeven kandidaten klem zitten, gaan de deuren open voor nieuwe gezichten [1][6]. Diplomaten noemen in de wandelgangen al namen van alternatieve diplomaten, maar de vraag blijft of die wel de steun van alle grootmachten kunnen krijgen [4][6]. Zonder consensus dreigt er op 1 januari 2027 een bestuurlijk vacuüm te ontstaan bij het belangrijkste bestuursorgaan ter wereld [3][4].