Zweden kiest voor links en breekt onverwacht met de Europese trend.
Stockholm, zaterdag, 19 september 2026. Centrumlinks wint de Zweedse verkiezingen met een nipte meerderheid. Opvallend is het grote verlies van radicaal-rechts, dat na jaren van groei plotseling kiezers ziet weglopen.
Zweden breekt met de rechtse trend
In Zweden is de politieke kogel definitief door de kerk [2]. Waar we eerder schreven over een ongekend spannende strijd met een flinterdun verschil [1], is de uitslag nu definitief: het centrumlinkse blok pakt de winst met 176 tegen 173 zetels [4]. Voor Nederlandse waarnemers is dit een fascinerende trendbreuk [GPT]. Terwijl populistisch-rechts in veel Europese landen juist domineert, verliest de radicaal-rechtse partij Zweden Democraten hier onverwacht flink [2]. De partij blijft steken op 17,5 procent van de stemmen [4].
Waarom de radicaal-rechtse stemmen verdampten
De Sociaaldemocraten van Magdalena Andersson zijn met 28,0 procent de grootste partij geworden [2][4]. Volgens onderzoekers verloren de Zweden Democraten hun glans omdat ze veranderden van een rebelse protestpartij in een brave gedoogpartner van de gevestigde orde [2]. Kiezers stoorden zich bovendien aan hun ‘smakeloze’ politiek [2]. Ook speelde het thema immigratie dit jaar een minder grote rol dan in 2022 [2]. De linkse Vänsterpartiet profiteerde juist en steeg met een groei van 1,5 procentpunt naar 8,2 procent [5], wat betekent dat hun eerdere score op 6.7 procent lag [5].
Chaos aan de onderhandelingstafel
De Zweedse premier Ulf Kristersson diende op 17 september 2026 officieel zijn ontslag in [2][4]. Parlementsvoorzitter Andreas Norlén gaf Magdalena Andersson direct de opdracht om te sonderen voor een nieuwe regering [4]. Dat wordt nog een hele kluif, want de linkse partijen vliegen elkaar nu al in de haren over onverzoenlijke eisen [4]. Andersson wil met iedereen bellen, behalve met de Zweden Democraten [4]. Op 28 september 2026 komt het nieuwe parlement bijeen en moet blijken of links deze krappe meerderheid kan verzilveren [4].