Brabantse natuurclubs willen stoppende boeren laten plaatsmaken voor duurzame blijvers.
’s-Hertogenbosch, zondag, 1 november 2026. Vrijkomende landbouwgrond rond Kempenland-West moet naar verduurzamende boeren gaan en niet naar de hoogste bieder. Zo redden we volgens natuurorganisaties het platteland van een dreigende leegloop.
Spanning rond de Kempische heide
In de Brabantse Kempen, grofweg gelegen tussen Eindhoven, Tilburg en de Belgische grens [3], lopen de gemoederen flink op [2]. Boeren rond natuurgebied Kempenland-West vrezen voor hun toekomst door strenge overheidsplannen voor stikstof, water en gewasbescherming [2][3]. Het kabinet stelde eerder al doelen vast om stikstof met 45 tot 65 procent terug te dringen nabij kwetsbare natuur [6]. Rijk en provincie denken nu aan een bufferzone van maar liefst 1000 meter rondom het gebied [2]. Volgens Hans Huijbers, voorzitter van de gebiedsgerichte aanpak Kempenland-West, vallen talloze agrarische bedrijven straks pal binnen die zone [2]. Melkveehouder Willem van de Pas en akkerbouwer Bram van Beers uit Vessem grenzen direct aan de Landschotse Heide [2]. Een bufferzone raakt hun percelen onmiddellijk, terwijl zij al jaren investeren en sinds 2023 verplicht rustgewassen verbouwen [2]. Huijbers vreest dat de overheid de landbouw in de hele streek botweg opoffert aan deze zonering [2].
Halvering van het aantal boerenbedrijven
De agrarische sector in de Kempen staat niet stil, maar krimpt al decennia in hoog tempo [2]. Volgens officiële tellingen van het CBS daalde het aantal boerenbedrijven in de Kempen de afgelopen 25 jaar van 2181 naar 1230 [2]. Dat is een stevige krimp van -43.604 procent. In Kempenland-West stopte de afgelopen decennia al circa 30 procent van de veehouders [2]. Vrijkomende gronden gingen deels op aan akkerbouw, natuur en particuliere kopers [2]. Daarom klinkt juist nu de dringende oproep: geef vrijkomende landbouwgrond direct aan boeren die willen blijven en verduurzamen [1]. Verkoop de kavels niet simpelweg aan de hoogste bieder [1]. Dat voorkomt dat de achterblijvers klem komen te zitten [1][2]. De leegloop raakt immers niet alleen het landschap, maar bedreigt ook de lokale leefbaarheid en voedselproductie in heel Nederland [GPT].
Haagse besluiten zorgen voor onzekerheid
Ondertussen worstelen ondernemers met aanhoudende onzekerheid door wisselend Haags beleid [2][6]. Boeren zoals Ellen en Chiel van Aaken molken door en investeerden onlangs fors in melkrobots voor driehonderd koeien, ondanks het ontbreken van duidelijke langetermijnafspraken [2]. Minister Jaimi van Essen van Landbouw en Natuur schoof op 23 oktober 2026 de uitgewerkte stikstofspoedwet vooruit na nachtelijke onderhandelingen met boerenorganisaties [6]. Rechtse partijen eisten een halvering van de bufferzones, maar kregen nul op het rekest van de bewindsman [6]. Van Essen stelde dat de plannen begin november 2026 alsnog naar buiten komen, met het kabinetsmandaat stevig in de hand [6]. Ondertussen vragen boeren in dorpen als Vessem zich af wanneer de bureaucratische rust eindelijk terugkeert [2].