De Geïllustreerde Kunstmatige Intelligentie
zondag 15 nov.
buitenland • zondag 15 november 2026

omstreden meesterwerk van van gogh gaat woensdag naar verwachting voor recordbedrag onder de hamer.

omstreden meesterwerk van van gogh gaat woensdag naar verwachting voor recordbedrag onder de hamer.

New York, zondag, 15 november 2026. Sotheby’s veilt woensdag een Van Gogh van ruim 160 miljoen euro. Joodse erfgenamen eisen stopzetting van de verkoop wegens gedwongen nazi-verkoop in 1936. Het veilinghuis onderhandelt nu over een oplossing.

miljoenenstrijd in de verenigde staten raakt nederlands erfgoed

In de Verenigde Staten tikt veilinghuis Sotheby’s in New York aanstaande woensdag 18 november 2026 mogelijk alle records aan diggelen met een meesterwerk van onze eigen Vincent van Gogh [2][3][6]. Het doek Châtaigniers en fleurs, geschilderd in 1890, moet een slordige 180 miljoen dollar opbrengen, oftewel ruim 160 miljoen euro [2][5][6]. Daarmee verbreekt het werk ruimschoots het eerdere veilingrecord van 117 miljoen dollar met een stijging van maar liefst 53.846 procent [6]. Voor Nederlandse kunstliefhebbers snijdt deze buitenlandse megaveiling diep. Een van onze beroemdste historische exportproducten dreigt immers definitief achter slot en grendel van een puissant rijke particuliere koper te verdwijnen in plaats van in een openbaar toegankelijk museum [GPT].

vluchtbelasting en de schaduw van nazi-duitsland

De erfgenamen van de Joodse uitgeversfamilie Fischer eisen op stel en sprong intrekking van de kavellijst [4][5][6]. Stamvader Samuel Fischer kocht het schilderij al in 1909 [6]. Erfgenaam Gottfried Bermann Fischer ontvluchtte Berlijn in 1936 voor Wenen onder zware druk van het naziregime [5]. De familie moest de beruchte Reichsfluchtsteuer ophoesten om het vege lijf te redden [5]. Kunsthandelaar Walter Feilchenfeldt verkocht het werk vervolgens in 1936 [5]. Advocaat Gunnar Schnabel stelt namens de nazaten klip-en-klaar: dit was bittere noodverkoop onder nazi-dwang en zonder eerlijke marktconforme prijsvergoeding mag er geen hamer vallen [5]. De jurist beroept zich nadrukkelijk op de internationale Washington Principles uit 1998 [5].

onderhandelen onder een donkere wolk

Sotheby’s houdt de poot voorlopig stijf op de verkoopdatum, maar voert intussen koortsachtig overleg achter gesloten deuren [2][5][6]. Volgens eigen herkomstonderzoek van het veilinghuis vond de transactie van destijds niet onder dwang plaats, al zoekt men loyaal naar een minnelijke schikking [2][5][6]. Bovenop de nazi-claim hangt er nog een gitzwarte wolk boven de veilingcatalogus [6]. Het topstuk komt rechtstreeks uit de nalatenschap van de omstreden Argentijnse suikermagnaat Carlos Pedro Blaquier [6]. Vakbondsactivisten beschuldigden hem decennialang van actieve medeplichtigheid aan tientallen ontvoeringen en verdwijningen tijdens de brute Argentijnse militaire dictatuur in juli 1976 [6]. Kortom: een ongekende miljoenenwals met een uiterst wrange historische smaak [GPT].

Bronnen