Australië eist een uitknop voor het algoritme van uw sociale media.
Canberra, zondag, 6 september 2026. Een nieuwe Australische wet verplicht platforms om algoritmes uitschakelbaar te maken. Weigeren kost ze honderd miljoen dollar. Onderzoekers gaan als nep-kinderen controleren of techreuzen zich aan de regels houden.
De Australische uitknop voor uw scroll-verslaving
In Australië introduceert de regering deze week een nieuw wetsvoorstel dat socialmediabedrijven verplicht om gebruikers de keuze te geven hun algoritmes uit te schakelen [1][2]. Waarom is dit interessant voor u in Nederland? Als dit plan slaagt, schept het een belangrijk wereldwijd precedent [GPT]. Grote kans dat Europese toezichthouders dit voorbeeld snel volgen, waardoor ook u straks met één druk op de knop verlost kunt zijn van die eindeloze, verslavende stroom video’s [GPT]. De Australische minister van Communicatie, Anika Wells, presenteert de conceptwetgeving in de week van 7 september 2026 [3]. Platforms zoals Instagram en TikTok moeten gebruikers dan via duidelijke pop-upmeldingen actief laten kiezen tussen een gepersonaliseerde feed of een chronologische tijdlijn met alleen gevolgde accounts [1][2].
Nep-kinderen en miljoenenboetes
Techreuzen die weigeren mee te werken aan deze regels, riskeren flinke boetes van meer dan 100 miljoen dollar [1][3]. Om te controleren of de platforms zich daadwerkelijk aan de wet houden, zet de Australische overheid zwaar geschut in. Onafhankelijke onderzoekers en de eSafety-commissaris mogen zogeheten ‘sock puppets’ gebruiken [1]. Dit zijn nep-accounts die zich online voordoen als kinderen om te spioneren wat de algoritmes jongeren precies voorschotelen [1]. Dat dit nodig is, blijkt wel uit onderzoek: nep-accounts van jongens tussen de 16 en 18 jaar kregen binnen 23 minuten na aanmelding al giftige en vrouwonvriendelijke inhoud te zien [4].
Politiek gestegkel en angst voor censuur
Niet iedereen reageert enthousiast op dit ‘Digital Duty of Care’-kader [1][2]. Oppositieleider Angus Taylor uitte op zondag 6 september 2026 zijn diepe scepsis [3]. Hij vreest dat de wet een verkapte poging is van de regering om het internet te censureren [3]. Ook wijst Taylor erop dat eerdere maatregelen om jongeren van sociale media te weren amper werkten, met een magere vermindering in de toegang van slechts 4.4% [3]. Toch zet premier Anthony Albanese door; hij wil de plannen later in september 2026 zelfs presenteren tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York [3].