Eerstejaarsstudenten starten hun studententijd meteen met een diepe duik in de rode cijfers.

Utrecht, zondag, 30 augustus 2026. Studenten lenen massaal via DUO, soms zelfs om risicovol te beleggen op de beurs. Experts waarschuwen voor de gevaren en adviseren een simpel, helder kasboekje.
Met gierende banden de rode cijfers in
In Utrecht en andere Nederlandse studentensteden begint deze week het nieuwe collegejaar, maar de financiële realiteit is direct bikkelhard [1][2]. Eerstejaarsstudenten bouwen vanaf hun achttiende massaal duizenden euro’s aan studieschuld op om hun kamer en studie te betalen [1]. De kosten lopen namelijk snel op: een kamer in Utrecht kost tegenwoordig al gauw meer dan 900 euro per maand, en het totale maandbudget ligt in deze stad tussen de 1.300 en 1.700 euro [2]. Hoewel de basisbeurs voor uitwonende studenten in het hoger onderwijs 324 euro bedraagt, dekt dit bij lange na de vaste lasten niet [1]. Studenten aan hogescholen en universiteiten kunnen maandelijks maximaal 1.023 euro lenen bij DUO [1]. Wie vier jaar lang maximaal leent, kijkt na de studie aan tegen een schuld van circa 49104 euro [1].
Het kasboekje als reddingsboei
Gedragswetenschapper Wilco van Dijk adviseert studenten om elke maand of elk semester hun financiën kritisch te bekijken en hun lening direct aan te passen [1]. Zo voorkom je dat je onnodig veel leent [1]. Werken helpt, maar lost niet alles op: 88 procent van de hbo- en wo-studenten werkt gemiddeld 13 uur per week naast de studie voor een inkomen van gemiddeld 560 euro per maand [1]. Sinds 1 januari 2026 ligt het minimumloon voor een 18-jarige op slechts 7,50 euro per uur [2]. Karin Radstaak van het Nibud raadt aan om alle inkomsten en uitgaven in een helder overzicht te zetten om te zien waarop je kunt besparen [1]. Een simpel voorbeeld: een Swapfiets-abonnement kost jaarlijks 188,40 euro [1]. Dat is volgens het Nibud een stuk duurder dan de aanschaf van een degelijke tweedehands fiets [1].
Beleggen met DUO-geld is spelen met vuur
Sommige studenten halen gevaarlijke financiële capriolen uit door hun goedkope studielening te gebruiken om te gaan beleggen op de beurs [1]. Experts waarschuwen hier streng tegen: studieleningen worden gefinancierd met belastinggeld om studeren toegankelijk te maken, niet om jezelf te verrijken [1]. Bovendien brengt beleggen met geleend geld enorme risico’s met zich mee [1][3]. De rente op je studieschuld staat namelijk niet voor altijd vast [1]. DUO stelt de rente elke vijf jaar opnieuw vast [1]. Tijdens de verplichte aflosperiode van 35 jaar kan het rentepercentage daardoor wel zeven keer veranderen [1]. Goedkoop lenen kan op de lange termijn dus een heel duur grapje worden [1].