Brussel beschermt het Internationaal Strafhof tegen strafmaatregelen uit Washington.
Brussel, donderdag, 12 november 2026. Het Europees Parlement activeert het blokkeerstatuut tegen Amerikaanse sancties. Zelfs Europese banken lieten het Haagse hof al vallen. Brussel grijpt nu in om totale verlamming in april 2027 te voorkomen.
Parlement trekt een juridisch schild op
Het Europees Parlement nam op donderdag 5 november 2026 het voortouw met een stemming over het blokkeerstatuut: 411 leden stemden vóór, 111 tegen en 62 parlementariërs onthielden zich van stemming [1]. Vandaag, donderdag 12 november 2026, bekrachtigt het parlement de oproep tot activering van dit noodmechanisme [1]. Het statuut verbiedt Europese bedrijven en instellingen om te buigen voor buitenlandse strafmaatregelen [1][5]. De stap volgt op het Amerikaanse besluit van 9 oktober 2026 om het Internationaal Strafhof (ICC) op de sanctielijst te zetten [1][3]. De regering van president Donald Trump reageerde daarmee onder meer op arrestatiebevelen tegen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu [3][6]. De Amerikaanse maatregelen worden op 7 april 2027 onverbiddelijk van kracht [3]. Het totale aantal uitgebrachte stemmen in Straatsburg kwam destijds neer op 584 stemmen [1]. Dirk Gotink, Europarlementariër voor de christendemocraten en voormalig NSC-lid, noemt de parlementaire zet een belangrijk politiek signaal [1].
Banken schrikken en draaien de geldkraan dicht
De dreiging uit Washington raakt direct het gewone betalingsverkeer [1][5]. Bedrijven en financiële instellingen vrezen afgesneden te worden van de Amerikaanse dollar en technologie [5]. Verzekeraar AXA stopte per 1 oktober 2026 de samenwerking met het hof na een eerdere opzegging in september [1]. ABN Amro kondigde eind oktober 2026 aan de financiële dienstverlening aan het Haagse tribunaal volledig te staken [1]. Zonder bankrekening kan geen enkele organisatie salarissen betalen of getuigen laten overvliegen [GPT]. Gotink eist daarom aanvullende maatregelen [1]. Hij wil duidelijke beleidsrichtlijnen voor banken en stelt voor de rekeningen van het Strafhof simpelweg onder te brengen bij een centrale bank of een publieke instantie [1]. Zo omzeilt Europa de angst van commerciële bankiers [1].
Diplomatieke koorddans om het rechtssysteem
De Europese Commissie aarzelt over het blokkeerstatuut, want critici beschouwen het als een bot instrument dat bedrijven klemzet tussen twee vuren [1][2]. EU-buitenlandchef Kaja Kallas noemde het mechanisme op 9 november 2026 in Parijs een uiterst redmiddel [6][7]. Europa heeft tot medio april 2027 nog een krappe zes maanden om diplomatieke alternatieven uit te werken [5][7]. Ondertussen onderhandelt gastland Nederland op de achtergrond met de VS over mogelijke inperkingen van de rechtsmacht [3]. Voor de Europese burger staat de kern van de internationale rechtsorde op het spel: geldt het recht straks voor iedereen, of bepalen grootmachten wie de dans ontspringt [GPT]? Zonder bindende Europese tegenmaatregelen dreigt het instituut dat oorlogsmisdadigers berecht in het voorjaar van 2027 operationeel lam te slaan [1][3].