De Europese Centrale Bank vreest een gevaarlijke schuldencrisis door de ongekende geldhonger van techreuzen.

Frankfurt am Main, donderdag, 19 november 2026. Techgiganten steken biljoenen geleend geld in datacenters en chips. Volgens de ECB verbergt de sector ruim vier biljoen dollar buiten de balans, wat gevaarlijke herinneringen oproept aan 2008.
Lenen alsof het 2008 is
De Europese Centrale Bank luidt de noodklok over de uitgaven van grote techbedrijven zoals Alphabet, Amazon, Meta en Microsoft [1][2]. De eigen kasstroom dekt de torenhoge rekeningen voor datacenters en processors in 2026 niet meer [1][2]. Bedrijven financieren de bouw daarom massaal met leningen en obligaties [1][2]. In het tweede kwartaal van 2026 liepen de verplichtingen buiten de balans op tot ruim 4 biljoen dollar [1][3]. Meta zette bijvoorbeeld het Hyperion-datacenter van 27 miljard dollar in Louisiana op via een joint venture [3]. Zakenpartner Blue Owl Capital bezit 80 procent van die constructie om de schulden buiten het zicht te houden [3]. Vicepresident Boris Vujčić van de ECB vergelijkt de situatie onomwonden met de dotcom- en subprimecrises [1][3][4]. De ECB telt cumulatieve kapitaalinvesteringen die tot 2030 oplopen naar 5,5 biljoen dollar [4][5].
Beursgekte met een prijskaartje
Gisteren, op woensdag 18 november 2026, maakte AI-ontwikkelaar Anthropic zijn debuut op de Nasdaq [1]. Het bedrijf achter chatbot Claude haalde tot 90 miljard dollar op tegen een waardering van circa 1,4 biljoen dollar [1][2]. Samen met de beursgang van SpaceX uit juni vertegenwoordigt Anthropic bijna 80 procent van alle Amerikaanse beursopbrengsten in 2026 [1][2]. De totale markt bereikt dit jaar circa 225 miljard dollar [1][2]. Dat bedrag ligt ruim vijf keer zo hoog als vorig jaar [1]. Beleggers tekenden zelfs bijna zeven keer in op de beschikbare aandelen van Anthropic [2]. Toezichthouders zien de markt verzeild raken in zogeheten circulaire financiering [2][3]. Chipmakers lenen geld uit aan klanten, waarmee diezelfde klanten vervolgens weer chips afrekenen [2]. Zo lijkt de vraag fantastisch hoog, totdat iemand daadwerkelijk de rekening moet betalen [2][3].
Gevolgen voor de spaarder
Een wankelende techsector blijft niet beperkt tot Silicon Valley [1][2]. De schuldenhonger drijft de rente op obligatiemarkten op en verhoogt kapitaalkosten voor gewone bedrijven [4][5]. Passieve indexfondsen hebben aandelen zoals Anthropic en SpaceX razendsnel opgenomen [1][2]. Wie via zijn pensioenfonds of beleggingsrekening een wereldwijde index volgt, zit daardoor automatisch midden in deze AI-gok [1][2][4]. Een abrupte koersval raakt niet alleen speculanten [2][5]. Banken in de eurozone hebben hun leningen aan hedgefondsen en niet-bancaire financiële instellingen tussen eind 2021 en eind 2025 fors verhoogd [5]. Als een oververhitte AI-partij omvalt, voelen spaarders en beleggers die klap direct via lagere pensioenrendementen of duurdere consumptieleningen [2][4][5].