De Nederlandse woningmarkt zit muurvast door een historisch tekort aan nieuwe huizen.
Utrecht, donderdag, 20 augustus 2026. Er worden te weinig nieuwe huizen gebouwd. Hierdoor zit de hele markt op slot. Maar liefst 85 procent van de Nederlanders verwacht geen passend huis meer te vinden.
De nieuwbouwmotor sputtert en de rente stijgt
De verkoop van nieuwbouwwoningen stagneert al tijden op zo’n 7.500 stuks per kwartaal [1]. In het tweede kwartaal van 2026 zakte dit aantal zelfs naar circa 6.100 woningen [2]. Dat is een daling van 7,3 procent vergeleken met vorig jaar [2]. Waarom we niet bouwen? De bouwkosten vliegen omhoog, we hebben te weinig handjes en de stikstofcrisis remt de boel [1]. Ook de rente helpt niet mee. De gemiddelde hypotheekrente voor tien jaar vast met NHG staat nu op 4,09 procent [1]. Vóór het uitbreken van de Midden-Oostenoorlog op 28 februari 2026 was dat nog 3,7 procent [1], een stijging van 0.39 procentpunt. De Woonalliantie luidde op 12 augustus 2026 al de noodklok: de kabinetsambitie van 100.000 nieuwe woningen per jaar is zo volstrekt onhaalbaar [1].
Verkeerde huizen en onbetaalbare prijzen
We bouwen momenteel ook nog eens de verkeerde huizen. Onderzoeksbureau Locatus toont aan dat projecten zich te veel richten op kleine appartementen in de steden [1]. Leuk voor starters, maar gezinnen en senioren hebben er niets aan [1]. Die senioren zijn juist cruciaal voor de doorstroming. Hun aantal groeit van 3,8 miljoen nu naar circa 4,8 miljoen in 2040 [5]. Als zij niet kunnen verhuizen naar een seniorenwoning, blijven grote gezinswoningen bezet [5]. Wie nu toch wil kopen, moet diepe zakken hebben. De gemiddelde koopsom steeg van onder de 390.000 euro in 2022 naar bijna 500.000 euro in 2026 [4]. Een stijging van ruim 110000 euro [4]. Uw gemiddelde jaarinkomen steeg in diezelfde periode helaas met slechts zo’n 10.000 euro [4].
Subsidies als reddingsboei
Wat is de oplossing? Hoogleraar Peter Boelhouwer van de TU Delft pleit voor politieke ingrepen, zoals het subsidiëren van het middensegment en betere condities voor buitenlandse beleggers [1]. Sommige gemeenten nemen al zelf het heft in handen. Neem Amsterdam. De gemeente stelt voor 2026 en 2027 jaarlijks 680.000 euro subsidie beschikbaar voor woningcorporaties om de doorstroming te stimuleren [3]. Corporaties moeten wel opschieten, want de deadline voor de aanvraag van 2026 sluit al op 31 oktober 2026 [3]. Zonder dit soort gerichte acties en voldoende betaalbare nieuwbouw blijft de Nederlandse woningmarkt voorlopig muurvast zitten [1].