We hebben een record aan bouwvergunningen maar de nieuwe huizen komen er voorlopig niet.
Amsterdam, dinsdag, 4 augustus 2026. In mei bereikte het aantal bouwvergunningen een recordhoogte sinds 2015. Toch daalde de oplevering van nieuwbouwhuizen dit jaar met 7 procent door stikstof, personeelstekort en stroomgebrek.
De papieren werkelijkheid van de bouw
In mei van dit jaar bereikte het aantal bouwvergunningen een recordhoogte sinds 2015 [2][4][5]. Geweldig nieuws, zou je denken. Toch levert dit op de korte termijn amper extra woningen op [1][3]. In de eerste vier maanden van 2026 daalde het aantal opgeleverde nieuwbouwwoningen namelijk met 7 procent vergeleken met dezelfde periode in 2025 [1][2][5]. Maurice van Sante, sectoreconoom bouw bij ING Research, legt uit hoe dat komt: tussen de vergunning en de uiteindelijke sleuteloverdracht zit vaak ruim twee jaar [1][2][5]. De bouw is volgens hem een veelkoppig monster dat kampt met personeelstekorten, stikstofregels, hoge bouwkosten en een overvol stroomnet [1][2][5]. Meer dan de helft van de geplande projecten ligt ook nog eens binnen 5 kilometer van stikstofgevoelige natuur [1].
Consument vist achter het net
Voor de consument die smacht naar een nieuwbouwhuis is deze situatie pijnlijk. Je moet niet alleen jaren wachten, maar je loopt ook het risico dat de huizenprijzen tegen de tijd van oplevering flink zijn gestegen [1]. Wie slim is en snel wil verhuizen, kiest volgens Van Sante voor stabielere bestaande bouw [1]. Daar kun je immers binnen een paar maanden in trekken [1]. Ondertussen zijn pensioenfondsen en corporaties voorzichtiger, houden beleggers de hand op de knip en zorgt de opgelopen hypotheekrente voor extra onzekerheid [1]. ING Research verwacht voor heel 2026 de oplevering van slechts 71.000 woningen [1][2][3]. In 2027 stijgt dit naar verwachting naar 74.000 woningen [1][2][3]. Dat is een toename van slechts 4.225 procent. Daarmee blijft de sector ver verwijderd van de kabinetsdoelstelling van 100.000 nieuwe woningen per jaar [1][5].
Een langzaam herstel in zicht
Gelukkig gloort er een klein lichtpuntje aan de horizon voor de woningmarkt. ING Research verwacht dat bouwers de opgelopen achterstand later in 2026 grotendeels inhalen [1][2][5]. De totale bouwproductie stabiliseert dit jaar en groeit in 2027 waarschijnlijk met een bescheiden 1 procent, mede dankzij de eerdere toename van het aantal bouwvergunningen [2][4][5]. Vooral de infrasector blijft hierbij de kar trekken met sterke groeicijfers [2][4]. Hoewel we er volgens de experts nog lang niet zijn, kruipen we wel heel langzaam de goede kant op [1]. Tot die tijd moeten huizenvreters op de oververhitte markt helaas nog even geduld hebben [1][GPT].