Het kabinet grijpt in en zet nog eens 21 gemeenten onder streng toezicht voor asielopvang.
Den Haag, dinsdag, 6 oktober 2026. Nu staan 63 gemeenten onder toezicht wegens te weinig asielopvang. Werken ze niet mee? Dan dwingt minister Van den Brink ze met de zwaarste maatregel ooit.
Het kabinet grijpt in
Het kabinet heeft op maandag 28 september 2026 nog eens 21 extra gemeenten onder streng toezicht gesteld [2]. Asielminister Bart van den Brink van het CDA trekt hiermee de teugels stevig aan [2][4]. In totaal staan er nu 63 gemeenten onder toezicht, wat neerkomt op 18,4 procent van alle Nederlandse gemeenten [2]. Deze gemeenten weigeren of slagen er simpelweg niet in om voldoende opvangplekken voor asielzoekers te realiseren [1][2]. Daarmee overtreden zij de wettelijke verplichtingen uit de Spreidingswet, die in 2024 is ingevoerd [1][2]. Onder de nieuwe groep toezichtgemeenten vallen onder andere Heerenveen, Buren en Weert [2][4].
Wat betekent dit voor u?
Als uw gemeente onder toezicht staat, moeten de lokale bestuurders op het matje komen in Den Haag om uitleg te geven [7]. Het ministerie probeert gemeenten eerst te stimuleren met financiële bonussen voor het realiseren van opvanglocaties [2]. Maar als praten en bonussen niet helpen, heeft minister Van den Brink de zwaarste maatregel achter de hand: de zogeheten indeplaatsstelling [4][7]. Het Rijk kan dan buiten de gemeenteraad om beslissen waar een opvanglocatie komt, waarbij de gemeente ook nog eens voor de kosten opdraait [7]. Tot op heden is deze extreme maatregel nog niet ingezet sinds de invoering van de wet [1][4].
Grote weerstand in de regio
De druk op de ketel is enorm. Uit onderzoek van de Volkskrant van deze zomer bleek al dat minstens 20 gemeenten in hun coalitieakkoord hebben vastgelegd dat zij principieel geen asielzoekers willen opvangen [2]. Veel gemeenten uiten felle kritiek op het ministerie en vinden dat hun eerdere inspanningen onvoldoende worden meegewogen [2]. In de provincie Noord-Brabant moeten er bijvoorbeeld voor eind 2028 ruim 13.000 opvangplekken zijn, maar begin september stond de teller op slechts iets meer dan 6.000 plekken [7]. Dat betekent dat de opgave daar nog ruim moet verdubbelen, terwijl lokale partijen die zich verzetten tegen asielopvang juist veel stemmen wonnen bij de raadsverkiezingen [2][7].