Een eenvoudig buisje ontlasting redt duizenden levens.
Bilthoven, dinsdag, 3 november 2026. Vorig jaar spoorden bevolkingsonderzoeken 27.000 tumoren en voorstadia op. Ruim 2,7 miljoen mensen deden mee. Vroege ontdekking voorkomt zware behandelingen en redt levens.
bilthovense cijfers tonen enorme impact van de paarse envelop
In Bilthoven presenteert het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) vandaag, dinsdag 3 november 2026, de landelijke uitkomsten over het jaar 2025 [1][2][5]. Het instituut verstuurde vorig jaar meer dan 4,1 miljoen uitnodigingen voor bevolkingsonderzoeken naar darmkanker, borstkanker en baarmoederhalskanker [1][2]. De bekende paarse envelop viel bij ruim 2,2 miljoen mensen op de deurmat voor darmonderzoek [1][2]. Dat potje ontlasting opsturen voelt misschien ongemakkelijk, maar het redt aantoonbaar levens [1][7]. Ruim 1,5 miljoen Nederlanders deden de ontlastingstest [1][2]. Artsen spoorden daarmee meer dan 2.200 gevallen van darmkanker op [1][2]. Ook ontdekten zij ruim 16.000 mogelijke voorstadia [1][2]. Zo grijpen behandelaars in voordat een poliep uitgroeit tot een levensbedreigende tumor [1][2].
personeelskrapte en cyberincident drukken deelname aan vrouwenonderzoek
Niet elk programma kende een vlekkeloos verloop [3]. Voor het borstkankeronderzoek kregen bijna 1,2 miljoen vrouwen een oproep [1][2][3]. Dat betekent een daling van 6 procent vergeleken met het voorgaande jaar [3]. Volgens RIVM-coördinator Patricia Hugen ligt de oorzaak bij aanhoudende personeelstekorten [3][4]. Bijna 820.000 vrouwen bezochten uiteindelijk de mobiele mammografiebus [3][4]. De screening op baarmoederhalskanker kreeg te maken met een grote datadiefstal bij laboratorium Clinical Diagnostics in Rijswijk [3]. Hackers stalen medische dossiers van honderdduizenden vrouwen [3]. Het RIVM halveerde daarom tijdelijk de eerste uitnodigingen [3]. Bijna 360.000 vrouwen deden in 2025 mee, een daling van ruim 25.000 deelnemers [1][3]. Iets meer dan 232.000 vrouwen kozen voor een thuistest en bijna 127.000 lieten een uitstrijkje maken bij de huisarts [1][2].
wacht nooit op een uitnodiging bij duidelijke klachten
Vandaag, op 3 november 2026, vragen het RIVM, Bevolkingsonderzoek Nederland en het MDL Fonds extra aandacht met de eerste Dag van de Paarse Envelop [7]. Het screeningsprogramma richt zich puur op gezonde burgers zonder klachten [1][2][7]. Wie bloed bij de ontlasting ziet of plotseling afvalt, moet direct de huisarts bellen [1][7]. De postbode brengt veel goeds, maar vervangt nooit de spreekkamer van de dokter [1][7]. Vroege ontdekking maakt behandelingen minder zwaar en vergroot de kans op herstel aanzienlijk [1][2][5].