Nederland stuurt geëvacueerde Afghanen mogelijk terug naar de Taliban.
Den Haag, dinsdag, 6 oktober 2026. Duizenden in 2021 geredde Afghanen, zoals oud-aanklager Arif Mobashir, dreigen door strengere regels alsnog te worden teruggestuurd. Den Haag sprak hierover onlangs zelfs met de Taliban.
Kille regels treffen geredde evacués
De beloofde veilige toekomst in Nederland wankelt voor duizenden gevluchte Afghanen [1]. In augustus 2021 evacueerde Nederland halsoverkop circa 4.500 mensen uit Kabul na de machtsovername door de Taliban [1]. Nu, ruim vijf jaar later, hangt hen uitzetting boven het hoofd door het strenge beleid van de regering-Jetten [1]. Dit kabinet voert namelijk asielregels uit die zijn bedacht door de PVV en voormalig minister Marjolein Faber [1]. Sinds het Europees asiel- en migratiepact op 12 juni 2026 in werking trad, verstrekt de IND geen verblijfsvergunningen voor onbepaalde tijd meer [1]. Minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink heeft de vergunningsduur beperkt tot maximaal drie jaar [1].
Van eregast naar dossier
Neem Arif Mobashir (41), de voormalige Afghaanse hoofdaanklager die sinds 2022 in Didam woont [1]. Hoewel hij destijds is gered, inburgerde en een masterdiploma behaalde, wees de IND zijn aanvraag voor een vaste vergunning af [1]. Zijn asieladvocaat Frans-Willem Verbaas verbaast zich erover dat deze strenge regels direct op lopende zaken zijn toegepast zonder overgangsregeling [1]. Tijdens een debat in september 2026 waarschuwde CDA-Kamerlid Jeltje Straatman bovendien tegen uitzonderingsposities voor deze groep vanwege een mogelijke ‘aanzuigende werking’ [1]. Voor de evacués voelt de situatie onrechtvaardig; zij voelen zich een politiek symbool in plaats van mensen [1].
Praten met de Taliban
De plannen voor terugkeer zijn concreet. Op 30 juni 2026 spraken Nederlandse ambtenaren in Brussel al met een diplomatieke afvaardiging van de Taliban om de terugkeer van Afghanen te vergemakkelijken [1]. Dit past in een bredere Europese trend, waarbij EU-landen sinds begin oktober 2026 ook de optie onderzoeken om zogeheten ’terugkeerhubs’ buiten de EU op te zetten [2]. Voor de geëvacueerde Afghanen rest nu alleen nog de complexe route naar een status als ‘Europees langdurig ingezetene’ [1]. De angst in de gemeenschap is groot, want de veiligheid in hun thuisland is nog altijd verre van gegarandeerd [1][GPT].