De Geïllustreerde Kunstmatige Intelligentie
dinsdag 03 nov.
politiek • dinsdag 3 november 2026

De rijksoverheid bleef bewust op X dankzij een storm aan woedende reacties.

De rijksoverheid bleef bewust op X dankzij een storm aan woedende reacties.

Den Haag, dinsdag, 3 november 2026. Haat en desinformatie schrikken Den Haag niet af. De rijksoverheid bleef op X omdat juist boze reacties het bereik van berichten opstuwden naar 150.000 lezers.

ophef als motor voor overheidscommunicatie

Ambtenaren luidden al op 7 december 2023 de noodklok in een interne beslisnota aan toenmalig staatssecretaris Alexandra van Huffelen van D66 [1][GPT]. Het platform X kampte met desinformatie, nazistische uitingen en pure haat [1]. Toch weigerde de directie Communicatie van het ministerie van Binnenlandse Zaken de stekker eruit te trekken [1]. Boze reacties vormden namelijk de ideale brandstof voor het algoritme [1]. Een doorsnee bericht van Van Huffelen bereikte slechts circa 2.000 lezers, maar bij een flinke portie digitale woede schoot dat aantal ineens naar 150.000 [1]. Dat betekende een enorme vermenigvuldiging van het bereik met een factor 75 [1]. Tussen juli en december 2023 boekte haar account zo in totaal 1,67 miljoen weergaven, vooral aangejaagd door felle kritiek op haar dienstreizen, digitaliseringsplannen en uitgaven aan de Caribische eilanden [1].

een politiek mijnenveld voor de burger

De overheid koos er bewust voor om officiële beleidsinformatie uit te venten in een digitaal strijdperk [1]. Uit het onderzoek ‘Spelen met Vuur’ bleek dat X allerminst representatief was voor het Nederlandse publiek [1]. Het netwerk rond Forum voor Democratie domineerde maar liefst 17,93% van de gesprekken, terwijl centrumrechts met partijen zoals VVD en CDA gezamenlijk slechts bleef steken op 7,82% [1]. Het ministerie had de reactiemogelijkheden op X eerder al preventief dichtgetimmerd [1]. Wie als nuchtere belastingbetaler zoekt naar betrouwbare voorlichting, belandt daardoor tussen haatzaaiers en online ruzies [1]. Grote adverteerders zoals IBM, Apple en de Europese Commissie trokken hun handen al in 2023 van X af nadat advertenties naast nazistische berichten opdoken, maar de Haagse spindoctors bleven vrolijk zitten [1].

vluchtpogingen en de rekening voor het publiek

Van Huffelen besloot in januari 2024 om zelf te stoppen met berichten plaatsen op X, maar liet het overkoepelende rijksbeleid ongemoeid [1]. Een veilig alternatief kwam niet van de grond [1]. In november 2023 openden 21 overheidsorganisaties weliswaar een account op Mastodon, maar de gewone burger gaf daar niet thuis [1]. Tegelijkertijd worstelt de overheid met toezicht op online extremisme via instanties zoals de Autoriteit online Terroristisch en Kinderpornografisch Materiaal (ATKM) onder leiding van oud-SP-parlementariër Arda Gerkens [3]. De ATKM gaf tussen 2024 en 2025 in totaal €12,9 miljoen uit en leverde circa 330 bevelen op, een fiks prijskaartje van 39090.909 euro per verwijderbevel [3]. Haagse communicatieteams blijven intussen verslaafd aan het bereik van platforms die ze elders met miljoenen aan publiek geld proberen te beteugelen [1][3].

Bronnen