De Geïllustreerde Kunstmatige Intelligentie
dinsdag 03 nov.
economie • dinsdag 3 november 2026

Het kabinet opent de schatkist met miljoenen euro's om de Nederlandse industrie voor het land te behouden.

Het kabinet opent de schatkist met miljoenen euro's om de Nederlandse industrie voor het land te behouden.

Den Haag, dinsdag, 3 november 2026. Vandaag maakt het kabinet 150 miljoen euro extra vrij voor energie-intensieve fabrieken in 2027. Bedrijven betalen hierdoor minder voor stroom, mits zij de helft direct in verduurzaming steken.

Steunpakket haalt stroomkosten omlaag

Minister Stientje van Veldhoven en staatssecretaris Jo-Annes de Bat van Klimaat en Groene Groei trekken de buidel open [2][3]. Nederlandse industriële verbruikers betalen na bestaande kortingen € 94 per megawattuur aan stroom [1]. In Frankrijk betalen concurrenten slechts € 34 en in Duitsland € 71 per megawattuur [1]. De fabriek om de hoek betaalt hier dus fors meer voor stroom [1]. Zonder ingrijpen vertrekken fabrieken naar het buitenland en verdwijnen banen [2][3]. Het kabinet stelt daarom in 2027 al 150 miljoen euro extra beschikbaar [3]. Dat bedrag vult het coalitieakkoord aan [2][3]. In 2028 volgt nog eens 345 miljoen euro en vanaf 2029 tot 2035 jaarlijks 495 miljoen euro [3]. Het kabinet wil uiteindelijk toe naar een jaarlijkse compensatie van 1 miljard euro [3].

Verplichte investering in schone fabrieken

Voor wat hoort wat, stelt Den Haag [2][3]. Grootverbruikers moeten minimaal 75 miljoen euro van de steun direct terugpompen in eigen energiebesparing, elektrificatie of flexibeler stroomgebruik [3]. De overheid regelt deze subsidie via het Europese staatssteunkader van de Clean Industrial Deal [3]. Netbeheerder TenneT kreeg al de vraag om tarieven via subsidies te verlagen, maar dat levert fabrieken te weinig op [3]. Directe compensatie van netwerkkosten mag volgens Europese regels nu nog niet [3]. Het kabinet onderhandelt daarom stug door in Brussel om die regels aan te passen [3]. Komend voorjaar, in 2027, besluit de politiek definitief over de inzet vanaf 2028 en of traditionele olieraffinaderijen mogen meedoen [1].

Gevolgen voor markt en huishoudens

Voor de markt en de gewone consument staat er flink wat op het spel [GPT]. Toezichthouder Autoriteit Consument & Markt waarschuwt voor 2027 al voor 20 procent hogere nettarieven op het hoogspanningsnet en regionale stroomnetten [1]. De grootste industriële verbruikers op het extrahoogspanningsnet zien juist een tariefdaling van 6 procent tegemoet [1]. Branchevereniging Energie-Nederland reageert gematigd positief op het overheidsingrijpen [1]. Voorzitter Femke Brenninkmeijer van Energie-Nederland vindt de 150 miljoen euro nuttig, maar noemt het bedrag voor investerende bedrijven onvoldoende [1]. Energie-Nederland eist een structureel fonds van 1 miljard euro per jaar om netwerkkosten duurzaam te dempen [1]. Zonder structurele rust berekenen industriële producenten hun torenhoge energiekosten uiteindelijk rechtstreeks door in de winkelprijzen van alledaagse goederen [GPT].

Bronnen