De Raad van State vreest dat we zonder dwingende regels nooit van het aardgas afkomen.
Den Haag, woensdag, 2 september 2026. De Raad van State waarschuwt dat de warmtetransitie vertraagt. Gemeenten durven burgers niet van het gas te halen, omdat de rekenregels over betaalbaarheid veel te ingewikkeld zijn.
Ingewikkelde rekenregels verlammen de plannen
Op maandag 31 augustus 2026 sloot de Raad van State zich aan bij de kritische geluiden van gemeenten en netbeheerders [1]. Het adviesorgaan waarschuwt voor grote vertragingen in de warmtetransitie [1]. Gemeenten moeten uiterlijk eind 2027 een warmteprogramma opstellen [1]. Zij krijgen de bevoegdheid om wijken te verplichten om van het aardgas af te gaan [1]. Dat mag echter alleen als de overstap voor minstens 70 procent van de inwoners financieel betaalbaar is [1]. De rekenregels hiervoor zijn zo ingewikkeld dat gemeenten hun vingers er niet aan durven te branden [1].
Onzekerheid voor de burger op de bank
Voor u als burger brengt dit grote onzekerheid met zich mee. Ongeveer 30 procent van de huishoudens kan de overstap naar een collectief warmtenet waarschijnlijk helemaal niet betalen [1]. Het is volstrekt onduidelijk welke subsidies er de komende decennia klaarliggen om hen te helpen [1]. Gemeenten moeten bovendien eerst aantonen dat bewoners toegang hebben tot leningen, zoals extra hypotheekruimte, voordat ze de gasleidingen definitief verwijderen [1]. Door al deze mitsen en maren dreigt de hele operatie stil te vallen [1].
Den Haag moet duidelijker sturen
De Raad van State adviseert de regering daarom om de voortgang scherp te monitoren [1]. Het risico op een te vrijblijvende aanpak is simpelweg te groot [1]. Het klaarmaken van een woonwijk voor een gasloze toekomst is namelijk een proces van lange adem [1]. Het traject duurt al snel 13 jaar [1]. Als het kabinet de regels niet snel versimpelt, blijven we in Nederland nog heel lang aan het gas hangen [1].