Azerbeidzjan laat een Franse 'spion' vrij na een schimmige diplomatische ruil met de Europese Unie.
Bakoe, woensdag, 23 september 2026. De Franse Martin Ryan kreeg gratie nadat Frankrijk met succes lobbyde om de Russische oligarch Alisjer Oesmanov van de EU-sanctielijst te schrappen.
Wisselgeld in de Kaukasus
In Azerbeidzjan heeft president Ilham Alijev gisteren, op 22 september 2026, gratie verleend aan de Franse zakenman Martin Ryan [2]. Ryan zat sinds december 2023 vast en kreeg in maart 2026 tien jaar cel voor spionage [2][4]. Waarom raakt dit u in Nederland? Heel simpel: de Europese Unie (EU) besloot op 21 september 2026 de sancties tegen bijna 3000 personen met drie jaar te verlengen, maar schrapte tegelijkertijd twee zwaargewichten van de lijst [2]. De Russisch-Israëlische miljardairs Alisjer Oesmanov en Michail Fridman zijn plotseling vrijgesteld van sancties [2]. Frankrijk en Luxemburg lobbyden hard voor deze heren [1][2]. Voor de Nederlandse burger, die via belastingen de EU financiert, laat dit zien hoe wankel de Europese vuist tegen Rusland is [GPT]. Sancties blijken achter de schermen gewoon politiek wisselgeld [1].
De diplomatieke ruilhandel
Hoe werkte deze politieke ruilhandel? De 73-jarige oligarch Oesmanov heeft warme banden met de president van Azerbeidzjan [1]. Zij kennen elkaar van een eliteschool in Moskou [1]. Frankrijk wilde Ryan dolgraag vrij krijgen en stemde in met het schrappen van Oesmanov als diplomatiek drukmiddel [1][4]. Een Azerbeidzjaanse diplomaat ontkent de druk, maar bevestigt wel het pleidooi voor Oesmanov [1]. Een tweede Franse gevangene, waterbeheerder Anass Derraz, die in 2025 twaalf jaar cel kreeg voor corruptie, kreeg overigens geen gratie [2][3]. Het Franse ministerie noemt de vrijlating van Ryan een ‘humanitair gebaar’ [2]. Critici zien vooral een ordinair dealtje over de rug van de Europese sancties [1][2].
Boze reacties en een verdeeld Europa
Deze achterkamertjespolitiek zet kwaad bloed in Kiev. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky noemt het schrappen van de oligarchen een schande en onrechtvaardig [2]. Hij belooft de namen van Oesmanov en Fridman direct weer aan te melden bij de EU [1]. Ondertussen pikken de Baltische staten Letland, Estland en Litouwen dit besluit niet [2]. Zij hebben direct op nationaal niveau eigen sancties tegen de twee miljardairs ingesteld [2]. België onthield zich van stemming en doet niets [2]. Zo brokkelt de Europese eenheid snel af, en dat raakt uiteindelijk ook de Nederlandse veiligheid [GPT].