Coalitie trekt grens: geen deals meer met partijen die geweld prediken
Den Haag, dinsdag, 2 juni 2026.
Vandaag, 2 juni 2026, stemde een ruime Kamermeerderheid voor de motie-Klaver. Opvallend: de eigen coalitie sloot de deur voor Groep Markuszower.
Wat er vandaag gebeurde
Op dinsdag 2 juni 2026 stemde een ruime meerderheid van de Tweede Kamer voor de motie van PRO-leider Jesse Klaver [1][3][4]. De motie verplicht het minderheidskabinet van premier Rob Jetten geen politieke akkoorden te sluiten met partijen die oproepen tot geweld tegen vluchtelingen of de omvolkingstheorie verspreiden [1][4]. Opvallend: de coalitiepartijen D66, VVD en CDA stemden allemaal vóór [3][4]. Daarmee zetten zij zichzelf politiek op slot. Groep Markuszower, PVV, JA21, FvD, BBB, SGP en Kamerlid Mona Keijzer stemden tegen [3][5]. De stemming vond plaats tijdens de plenaire vergadering van de Tweede Kamer, gepland van 15:00 tot 15:45 uur [6].
Hoe het zover kwam
Klaver diende de motie vorige week in, tijdens het Kamerdebat over het ‘normaliseren van geweld in de politiek en samenleving’ [1][3]. Directe aanleiding: uitspraken van voormalig PVV’er Gidi Markuszower. Hij riep op om Palestijnse vluchtelingen met ‘maximaal geweld’ — en zijn eigen woorden: ‘desnoods met nog meer geweld dan waar ze vandaan zijn gekomen’ — aan de grens tegen te houden [4][5]. Markuszower sprak ook bij een demonstratie in Loosdrecht over ‘omvolking’ [1]. De omvolkingstheorie is een complottheorie die beweert dat een elite de westerse bevolking bewust vervangt door niet-westerse immigranten [1]. Inlichtingendienst AIVD beschouwt de theorie als kenmerk van rechts-extremisme en verbindt haar aan nazi-Duitsland en antisemitisme [1]. Zusterorganisatie NCTV waarschuwt dat het verspreiden van deze ideeën het extreemrechtse gedachtegoed normaliseert [1]. FvD-fractieleider Lidewij de Vos zei in de week van 25 tot 31 mei 2026 in de Kamer: ‘We zien dat de Nederlandse bevolking letterlijk wordt omgevolkt’ [4]. Ze nam tijdens het debat geen afstand van extreemrechts gedachtegoed [1]. Keijzer leverde tijdens haar stemverklaring op 1 juni 2026 felle kritiek op PRO vanwege vermeende banden met VN-rapporteur Francesca Albanese, en sprak van een ‘links-politieke kerk in Nederland’ met een ‘geschiedenis van verboden woorden’ [3][5].
Wat dit betekent voor u en het kabinet
Concreet: het kabinet-Jetten mag voortaan geen stemmen meer kopen bij Groep Markuszower, PVV of FvD als die partijen geweld of omvolkingsretoriek prediken [1][3][4]. En dat is een rekensom die wringt. D66, VVD en CDA hebben samen géén meerderheid in de Kamer [1]. Ze zullen dus steeds op zoek moeten naar steun elders in de oppositie. De zeven zetels van Groep Markuszower kwamen het kabinet eerder nog goed van pas: rond een AOW-motie redden Markuszower en SGP het kabinet van een directe politieke kater [1]. Die lifeline is nu politiek afgesloten. Klaver verwoordde het scherp: ‘Dit mag niet worden genormaliseerd. Dat vraagt van een premier dat hij daarin het voortouw neemt. En dan niet halfbakken.’ [4] De grote vraag die nu boven de markt hangt: wanneer is een deal precies een deal? Over die definitie liepen de meningen vorige week al uiteen [4]. Het kabinet beweert dat ‘structurele samenwerking’ met Markuszower nooit op tafel lag [1]. Maar incidentele steun? Dat blijft een grijs gebied — en precies dáár zal de politiek de komende maanden op stukgelopen of juist doorlopen [alert! ‘De precieze juridische en politieke grens tussen een incidentele stem en een politiek akkoord is niet eenduidig gedefinieerd in de beschikbare bronnen’].