Nederlandse ggz sluit jaarlijks meer dan 10.000 patiënten eenzaam op ondanks afspraken om dit te verminderen
Nederland, donderdag, 16 april 2026.
Terwijl tien jaar geleden werd afgesproken om eenzame opsluiting te verminderen, stijgt het aantal juist dramatisch. Van 8.245 gevallen in 2022 naar 10.242 in 2024. Experts noemen het geen goede zorg en schadelijk voor patiënten. Personeelstekorten en meer tijdelijke krachten zorgen ervoor dat signalen worden gemist. Eén instelling in Ermelo toont aan dat het anders kan door al drie jaar geen afzonderingsruimte te gebruiken.
Personeelstekorten leiden tot meer isolatie
De ggz-sector wijst op personeelstekorten als belangrijke oorzaak voor de stijging [1]. Door vele wisselingen en inzet van tijdelijke krachten kennen zorgverleners hun patiënten minder goed [1]. Hierdoor pikken ze signalen van onrust of agressie minder snel op [1]. Voor personeel blijft opsluiting vaak het laatste middel wanneer cliënten agressief zijn of zichzelf dreigen te verwonden [1]. Ze kunnen dan tot rust komen op een plek waar ze zichzelf of anderen niets kunnen aandoen [1]. Belangenvereniging MIND vindt dit onjuist: “Nabijheid werkt altijd beter dan opsluiten” [1]. De organisatie startte eerder een petitie tegen eenzame opsluiting die 18.000 handtekeningen opleverde [1].
Inspectie grijpt in, één instelling toont alternatief
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd houdt extra toezicht op ggz-instellingen vanwege de alarmerende cijfers [1]. Ggz-instellingen moeten open deuren als uitgangspunt hebben [1]. Als opsluiting toch nodig is, moeten ze dat zorgvuldig besluiten en vastleggen [1]. De uitkomsten van het extra toezicht en cijfers over 2025 komen eind dit jaar [1]. Slechts enkele instellingen slagen erin opsluiting bijna helemaal te vermijden [1]. GGz Centraal in Ermelo toont aan dat het anders kan: hun crisisopvang Johannesbos gebruikt al ruim drie jaar de afzonderingsruimte niet meer [1]. MIND benadrukt dat dit vraagt om “voldoende personeel, goed samenwerkende teams en alternatieven, zoals bij cliënten blijven in plaats van ze af te zonderen” [1].