Zaanstad krijgt coalitie van zes partijen nadat ROSA en andere partijen afhaken
Nederland, woensdag, 13 mei 2026.
Informateur Henry Meijdam heeft zijn coalitieadvies aangepast omdat ROSA weigert mee te doen. De nieuwe coalitie bestaat uit Lokaal Zaans, POV, VVD, D66, DENK en CDA met 21 zetels. Zowel GL-PvdA als PVV vallen af door onderlinge blokkades tussen partijen. De VVD heeft al aangegeven liever in de oppositie te blijven, wat de coalitievorming bemoeilijkt.
VVD wil niet meedoen ondanks plek in coalitieadvies
De VVD Zaanstad heeft donderdag 8 mei duidelijk gemaakt geen interesse te hebben in deelname aan het nieuwe college [6]. De partij gaf aan ‘voor de komende vier jaar een rol voor de Zaanse VVD in de oppositie te zien’ en dat er ‘nog diverse opties besproken moeten worden’ [6]. Dit ondanks het feit dat informateur Henry Meijdam de VVD wel opnam in zijn coalitieadvies. Voor veel inwoners was dit een verrassing, omdat de VVD vrij duidelijk had gemaakt liever in de oppositie te blijven [6]. De raad praat dinsdag 13 mei verder over dit onderwerp [6].
GL-PvdA en PVV krijgen geen plek door onderlinge blokkades
Meijdam onderzocht donderdag 8 mei twee extra coalitievarianten: een met GL-PvdA en een ‘knetterrechtse’ variant met de PVV [1]. Beide opties bleken kansloos door ‘wisselende incompatibiliteiten’ tussen partijen [1][2]. Bij GL-PvdA speelt mee dat fractieleider Eylem Köseoglu is afgetreden, maar haar raadslidmaatschap formeel nog niet is beëindigd [1][2]. Sommige partijen twijfelen daarom aan de stabiliteit binnen GL-PvdA [2]. Voor de PVV geldt dat meerdere partijen bij hun eerdere standpunten blijven, waardoor een meerderheidscoalitie onmogelijk wordt [1]. Ook de openlijk uitgestoken hand van Lokaal Zaans naar de PVV heeft niets veranderd [2].
Wat dit betekent voor Zaanstad en haar inwoners
De voorgestelde coalitie van zes partijen heeft samen 21 zetels, slechts één zetel meer dan nodig voor een meerderheid [1][2]. Dit is een minder ruime meerderheid dan het oorspronkelijke plan met zeven partijen [1]. Voor inwoners betekent dit mogelijk minder stabiele besluitvorming, omdat elke partij cruciaal is voor het behoud van de meerderheid. De partijen vormen ‘ideologisch geen homogeen gezelschap’ volgens Meijdam [2], wat kan leiden tot langere onderhandelingen over belangrijke beleidskwesties. De raad bespreekt vanavond woensdag 13 mei het aangepaste advies verder [2].