Europese Rekenkamer slaat alarm: 577 miljard euro coronasteun verdwijnt in zwart gat
Brussel, woensdag, 6 mei 2026.
Waar ging al dat geld naartoe? De Europese Rekenkamer kan miljarden euro’s uit het coronaherstelfonds niet traceren. Van de 577 miljard euro blijft onduidelijk wie het geld kreeg en wat projecten echt kostten. Nederland deed het beter dan Frankrijk, waar autoriteiten zeggen dat het ‘te veel administratieve rompslomp’ is om bij te houden waar het geld heen ging. Auditors waarschuwen dat dit model straks gebruikt wordt voor de nieuwe EU-begroting van 2 biljoen euro.
Miljarden verdwenen zonder spoor
In Brussel publiceerde de Europese Rekenkamer woensdag 6 mei 2026 een vernietigend rapport over het coronaherstelfonds [1][2]. Het Recovery and Resilience Facility pompte sinds 2020 liefst 577 miljard euro rond, maar auditor Ivana Maletić kan niet vertellen waar het geld precies heen ging [2]. “We kunnen basisvragen niet beantwoorden, zoals of projecten te ruim zijn gefinancierd en of het fonds efficiënt is gebruikt,” zegt Maletić [1]. De Rekenkamer deed een steekproef in tien lidstaten en ontdekte dat de werkelijke kosten voor de meeste projecten veel goedkoper waren dan geraamd [1]. In Frankrijk beweerden autoriteiten dat het “administratief te belastend was om informatie over de uiteindelijke ontvangers en betaalde bedragen te verkrijgen” [2]. Het systeem werkt anders dan normale EU-subsidies: landen krijgen geld op basis van mijlpalen en streefdoelen, niet op werkelijke kosten [1].
Nederland doet het beter, maar ook niet perfect
Nederland ontvangt ‘slechts’ 5 miljard euro uit het fonds en houdt wel bij wat de werkelijk gemaakte kosten zijn [1]. In tegenstelling tot Frankrijk weet ons land wie uiteindelijk het geld hebben ontvangen [1]. Toch merkt de Rekenkamer op dat de gegevens alleen op aanvraag beschikbaar zijn bij verschillende overheidsinstanties [1]. “Transparantie is geen technische kwestie, het is een basisvoorwaarde voor vertrouwen en rekenschap,” benadrukt Maletić [1][2]. Twee jaar geleden, in 2024, arresteerde de politie in Italië, Oostenrijk, Roemenië en Slowakije 22 mensen voor het vermeende wegsluizen van 600 miljoen euro aan corona-steunfondsen [2].
Gevaarlijk precedent voor megabegroting
De timing van dit rapport is cruciaal. De Europese Commissie wil dit ondoorzichtige systeem kopiëren naar de nieuwe EU-begroting van 2028 tot 2034, die ongeveer 2 biljoen euro gaat kosten [2][3]. Auditors maken zich grote zorgen over deze plannen [1]. Het huidige model zou gebruikt kunnen worden voor landbouwsubsidies en infrastructuurhulp [2]. “Je kunt je voorstellen dat we in Frankrijk duizenden en duizenden ontvangers hebben,” zegt Maletić over de complexiteit [2]. De Europese Commissie verdedigt het fonds en stelt dat de regels zijn afgesproken door alle 27 lidstaten [2]. Maar de Rekenkamer is niet overtuigd: “Ze hebben niet eens geprobeerd om de informatie te krijgen” [1].