VS en Iran sluiten staakt-het-vuren deal, maar Trump moet nog tekenen
Washington, vrijdag, 29 mei 2026.
Onderhandelaars bereikten een akkoord voor 60 dagen rust. Ondertussen vlogen er raketten en drones. Trump beslist of de deal doorgaat.
Akkoord op papier, handtekening nog niet gezet
In het Midden-Oosten ligt er eindelijk iets op tafel. Amerikaanse en Iraanse onderhandelaars bereikten op 28 mei 2026 een voorlopig memorandum van overeenstemming (MOU) voor een verlenging van het bestand met 60 dagen [1][3]. Het akkoord voorziet ook in onbeperkt scheepvaartverkeer door de Straat van Hormuz en opheffing van de Amerikaanse marineblokkade op Iraanse havens [1][2]. Maar — en dit is een groot maar — president Trump heeft zijn handtekening er nog niet onder gezet [3][6]. Schatkistminister Scott Bessent verwoordde het voorzichtig: “Het is altijd een vergissing om de president voor te lopen. Dit is volledig zijn beslissing” [1][2]. Lees hier de achtergrond van dit conflict en hoe het zo ver is gekomen.
Raketten én onderhandelaars tegelijk actief
Terwijl diplomaten aan de onderhandelingstafel zaten, vlogen er gewoon raketten. Op 27 mei 2026 schoten Amerikaanse strijdkrachten meerdere Iraanse aanvalsdrones neer boven de Straat van Hormuz [6]. Iran vuurde op 28 mei 2026 een ballistische raket af op een Amerikaanse luchtmachtbasis in Koeweit — die werd neergeschoten door Koeweitse en Amerikaanse luchtverdediging, zonder slachtoffers of schade [7]. Koeweit en de Golfsamenwerkingsraad veroordeelden de aanval als een “gevaarlijke escalatie” [7]. Iran beschuldigt de VS van “kwade trouw” na eerdere Amerikaanse aanvallen op Iraanse raketlanceerplaatsen op 24 mei 2026 [5]. Tegelijkertijd liet Iran de wereld weten dat het de deal pas officieel bevestigt via de Pakistaanse bemiddelaar — en niet via westerse media [1]. Vice-president JD Vance gaf toe dat er nog meningsverschillen zijn over de formulering rondom uraniumverrijking: “We gaan heen en weer over een paar taalkundige punten. We zijn er nog niet, maar we zijn heel dichtbij” [2][7]. De olieprijs weerspiegelt de nervositeit: Amerikaanse ruwe olie steeg op 27 mei 2026 met meer dan 1,3% naar circa 90 dollar per vat, Brent-olie steeg 1% naar bijna 95 dollar per vat [7]. Voor Nederlandse automobilisten en bedrijven met energiekosten is dat direct voelbaar aan de pomp en op de energierekening [GPT].
Wat er nu op het spel staat
De kern van het mogelijke akkoord is concreet: een bestand van 60 dagen, Iran ruimt binnen 30 dagen na ondertekening zijn zeemijnen op uit de Straat van Hormuz [2], en beide landen starten onderhandelingen over het Iraanse nucleaire programma en de voorraad hoogverrijkt uranium [3][6]. Trump is helder over zijn eis: “Iran kan geen kernwapen hebben” [6][7]. Iran trekt zijn eigen rode lijn even strak: het recht op uraniumverrijking, behoud van zijn verrijkte voorraad én controle over de Straat van Hormuz zijn niet onderhandelbaar, aldus het hoofd van de Iraanse parlementaire veiligheidscommissie Ebrahim Azizi [6]. Een Iraanse bron dicht bij de onderhandelingen waarschuwde dat Teheran pas spreekt als de tekst echt definitief is [1][2]. Witte Huis-adviseur Stephen Miller benadrukte dat Trump persoonlijk betrokken is bij elke stap: “Er is geen deal totdat er een deal is. Niets is definitief totdat het definitief is” [7]. Of Trump tekent, is op vrijdag 29 mei 2026 nog altijd onbekend. Eén ding staat vast: de Straat van Hormuz — waardoor een vijfde van het wereldwijde olie- en vloeibaar-aardgasvervoer stroomt — blijft de spil waar alles om draait [2].